De 3,5 mio kostende tunnel

Earth 'not at risk' from collider

Groot achtergrond-artikel met alles wat u wilt weten over de LHC

Gelukkig, we gaan niet allemaal dood door CERN's deeltjesversneller

Onze planeet loopt niet het risico opgezogen te worden door een zwart gat, als gevolg van experimenten door het Zwitserse CERN met de grootste ondergrondse machine ter wereld. Dat blijkt uit een rapport naar aanleiding van een rechtzaak, aangespannen door mensen die bang zijn dat de aarde zal verdwijnen als de machine wordt opgestart eind deze zomer.

Wat CERN wil met de deeltjesversneller
De deeltjesversneller (of Large Hadron Collider) is een gigantisch groot complex. De LHC is gehuisvest in een 27 kilometer lange, cirkelvormige tunnel die is volgestopt met tienduizenden tonnen aan buizen, magneten en detectoren om de botsingen te registreren.

CERN wil protonen (een van de bouwstenen van materie) in de ring met een megasnelheid op elkaar laten botsen, waardoor lawines van nieuwe deeltjes ontstaan. Wetenschappers hopen in de brokstukken het Higgsdeeltje te herkennen. Dat deeltje is nooit waargenomen, maar door wetenschappers wordt het bestaan breed aangenomen.  Het deeltje moet de verklaring geven voor de massa van deeltjes en het fundament vormen van het Standaardmodel - een theorie uit de deeltjesfysica waarin de krachten en deeltjes die alle materie vormen, worden beschreven.

Uiteindelijk hoopt CREN hiermee uit te vinden hoe de allerkleinste deeltjes in het heelal zich gedragen, en daarmee hoe de Aarde ontstaan is.

WE GAAN ER ALLEMAAL AAN!
De meeste wetenschappers denken dat het apparaat volledig veilig is. Maar sommigen zijn bang dat er in de deeltjesversneller anti-materie ontstaat. Het nadeel van anti-materie is dat het materie opheft. Met andere woorden: het nadeel is dat we er ALLEMAAL AANGAAN. De anti-materie, of zwarte gat, is zo compact dat zijn zwaartekracht zelfs licht niet laat ontsnappen. Zo'n zwart microgat zou de aarde van binnenuit op kunnen eten. Een ander spookbeeld zijn strangelets, nieuwe combinaties van de al bekende bouwstenen van de materie, die alle andere deeltjes veranderen in kopieën van zichzelf.

We gaan er niet allemaal aan
De auteurs van CERN's rapport erkennen dat zwarte gaten zouden kunnen ontstaan in de deeltjesversneller, maar "als microscopische zwarte gaten kunnen ontstaan door quarks en gluons te laten botsen binnen protonen, kunnen ze ook weer vergaan op dezelfde manier." En CERN voegt toe: "de verwachte levenstijd [van een klein zwart gat] zou heel kort zijn." Overigens voerde de natuur in zijn eentje de laatste miljarden jaren al een miljoen van dit soort expirimenten uit - "en de planeet bestaat nog steeds."

Ontploffing
De ingebruikname van de deeltjesversneller is keer op keer uitgesteld. In maart 2007 verscheen op de site van CERN een bericht dat "the equipment had experienced failure when supporting structures broke." Later werd duidelijk dat een magneet was ontploft in de tunnel, vlak bij de belangrijkste meetapparatuur, waardoor de hele toko ontruimd moest worden. En er waren meer moeilijkheden. Afgelopen maart eisten een aantal mensen bij de rechtbank van Hawaii dat het project gestaakt moest worden omdat ze zich zorgen maakten over de veiligheid van het ding. En de aarde. De rechtbank wees dat verzoek af.

Kosten
Aan de LHC is bijna vijftien jaar gewerkt. Het gebeuren kostte al zeker 3,5 miljard euro en verbruikt net zoveel stroom als een middelgrote stad. En dat terwijl niemand weet of ze gaan vinden wat ze verwachten te vinden. De deeltjesversneller wordt waarschijnlijk eind deze zomer voor het eerst aangezet.