Maar daar merkt u weinig van

Groothandels en apothekers verliezen kort geding tegen zorgverzekeraars. Inzet was het nieuwe beleid van verzekeraars om voortaan alleen nog de goedkoopste generieke medicijnen te vergoeden.

Groothandels en apothekers willen dat zorgverzekeraars terugkomen op nieuw beleid om voortaan direct met geneesmiddelenproducenten zaken te doen.

Onthulling: verzekeraars slopen medicijnmarkt

De meeste zorgverzekeraars vergoeden vanaf 1 juli alleen nog de goedkoopste versies van generieke geneesmiddelen (medicijnen waarvan het octrooi is verlopen). Ook een kort geding dat door groothandels en apothekers was aangespannen verandert daar niets aan. De verzekeraars zeggen in het belang van consumenten te handelen. Maar niets is minder waar, weet 925 van ingewijden uit de farmaceutische sector.

De apothekers waren naar de rechter gestapt om het nieuwe beleid van de verzekeraars te tackelen. Die kunnen nu namelijk rechtstreeks met fabrikanten van geneesmiddelen in zee gaan, zonder tussenkomst van farmaceuten. Maar behalve voor apothekers is dat ook voor fabrikanten een slechte ontwikkeling.

Restpartijen gedumpt op Nederlandse markt
Producenten van generieke medicijnen zijn verwikkeld in een vuige prijsoorlog, waarin sommige geneesmiddelen nu al onder de productieprijs worden aangeboden. Het is eten of gegeten worden. Dit is voornamelijk te wijten aan het machtsblok aan de kant van verzekeraars. Daarnaast heeft een aantal producenten de spelregels veranderd door distributeurs geen marge meer te gunnen. Dat blijkt uit informatie waarover 925 beschikt. De geneesmiddelenproducenten, onervaren als het op marktwerking aankomt, concurreren elkaar het graf in. Zo worden er bijvoorbeeld restpartijen uit het buitenland op de Nederlandse markt gedumpt tegen bodemprijzen. De verwachting is dan ook dat er producenten gaan omvallen. Met als mogelijk gevolg een afname in concurrentie - dankzij verzekeraars - waarop de overgebleven fabrikanten hun prijzen binnen de kortste keren weer zullen verhogen.

Premies dalen niet
De zorgverzekeraars claimen nu de rol van Robin Hood. In de aanloop naar het kort geding verklaarde de advocaat van de zorgverzekeraars dat hij ‘het schokkend vond dat Nederlanders jarenlang zoveel te veel hebben betaald’ . Maar niets wijst er voorlopig op dat consumenten het komende jaar substantieel minder premie gaan betalen, als gevolg van het nieuwe beleid. Een simpel rekensommetje toont dan dat zorgverzekeraars er vanaf 1 juli vooral zélf op vooruit gaan.

Minder zorg door apothekers
De maatregelen hebben meer nadelen voor consumenten. Want nu de apothekers buiten spel worden gezet, kunnen sommigen het hoofd niet meer boven water houden. Apotheken die wél blijven draaien zullen minder personeel in dienst nemen. Dat gaat allemaal ten koste van de kwaliteit en de belangrijke zorgfunctie van de pillenverstrekkers.

Continuïteit levering in gevaar
Producenten van generieke geneesmiddelen kunnen iedere zes tot negen maanden opnieuw meedingen naar de gunst van de zorgverzekeraars (lees: hun prijzen nog verder naar beneden schroeven). Dat heeft een aantal nadelige consequenties voor de sector en consumenten. In de eerste plaats komt door die periodieke wissel de levering van medicijnen in gevaar. Want op het moment dat een fabrikant als de 'preferente' leverancier wordt aangewezen, is het maar de vraag of ze de markt van de één op de andere dag kunnen bedienen.

Medicijnvoorraden op de brandstapel
Door de wissel blijven de voormalig preferente leveranciers zitten met grote partijen restmedicijnen, waarvoor geen markt meer is. De kans is groot dat deze kostbare medicijnen, waar niets aan mankeert, op de brandstapel eindigen.

Consumentenvertrouwen onder druk
Voor de consument wordt het er ook niet duidelijker op. In de nieuwe situatie kan een medicijn binnen anderhalf jaar tijd drie keer van verpakking wisselen en drie keer een andere prijs hebben. Leg dan maar eens uit dat het om een identiek middel gaat, zowel qua prijs als kwaliteit.

Regels omzeilen
Als de rechter het nieuwe beleid van zorgverzekeraars blijft onderschrijven, kan de sector zich opmaken voor roerige tijden. Om te overleven zullen alle partijen hun strategie moeten aanpassen. Op 925 doen we alvast de strategie van apothekers uit de doeken: die zullen artsen aansporen in plaats van generieke geneesmiddelen vooral nieuwe gepatenteerde (en dus exclusieve, duurdere) medicijnen voor te schrijven.