De Fortis Trilogie: in 2009 in de bioscoop (preview)

Koning Filip, maar hoe lang nog?

Groot geld

De Fortis Trilogie: in 2009 in de bioscoop (preview)

Bijna nergens werd de omvang van de kredietcrisis zo zichtbaar als bij het drama rondom bankverzekeraar Fortis. Pensioenen verdampten, topbestuurders smeekten met waterige ogen om vergiffenis en de Belgische regering viel. Maar er waren ook winnaars. De ontmanteling van Fortis bracht minister Wouter 'the smile' Bos terug naar de top uit schier onmogelijke positie: hij sloot 2008 af als politicus van het jaar. Nog even een paar rechtszaken afwachten en dan kunnen de rollen worden verdeeld. 2009 wordt het jaar van Fortis the Movie, naar de gelijknamige driedelige roman. Een verhaal over hebzucht, bedrog, wraak en spijt. Klik door voor de preview.

Met in de hoofdrollen

Wouter Bos
In de 925 productie draait het om Koning Wouter. En wát een spectaculair seizoen beleefde de BV Bos. Amper een jaar geleden nog de falende PvdA-voorman, heeft de verse minister van financiën (samen met Jack de Vries ook wel bekend als 'de hyena's' van Den Haag) eindelijk eens een échte reden om te lachen in interviews. De voormalige olieboer in dienst van de Koninklijke ontpopt zich in het laatste deel van de film tot de absolute held der Nederlandsche natie. Een overigens makkelijk verdiende titel, want na al die corrupte bankiers hadden we dringend behoefte aan een weldoener en geloof in de goedheid van de mens.

J.P. Votron
Ontmoet schurk 1. Bekt ook lekker weg voor een boef: Votron. Je hoeft er alleen nog een paar transformers bij te denken. De oud ABN Amro-er leek op koers voor de winst door zijn voormalige werkgever op te slokken als Fortis-baas. Maar die hap had een onverwachte bijsmaak. Een paar maanden later zit hij thuis met een burn-out en een paar miljoen euro bonus voor het failleren van Fortis. Als hij niet op de golfbaan staat met zijn vriend Lippens, is hij vooral overspannen doordat het volk hem persoonlijk verantwoordelijk houdt voor de ondergang van Fortis, de kredietcrisis en alle armoede op de wereld. Heeft-ie overigens nog wel een puntje: die paar miljoen staan in schril contrast met de tientallen miljoenen die andere baasjes in 2008 uit de kas van hun werkgever schepten.

Maurice Lippens
Schurk 2 is Maurice 'le comte du mort' Lippens, ex-voorzitter van Fortis' raad van bestuur. En met die man, al krijgt hij voor de rest van zijn leven geen commissariaat meer in handen, hoeven we NOOIT medelijden te hebben. Daar heeft hij simpelweg een paar honderd miljoen euro te veel voor. En een te groot ego. Lippens bestuurde Fortis van 1990 tot september 2008, bijna twee volle decennia van copieuze zelfverrijking. Een periode waarin hij het bovendien van jonkheer tot graaf schopte (inderdaad, dat kan nog in België, maar het is een titel op basis van behaalde resultaten - zoals daar is Baron Eddy Merckx). In die achttien jaar ging het Fortis vaak voor de wind, dat moet gezegd, maar als we de balans opmaken kunnen we er geen voldoende van maken.

Jan-Michiel Hessels
Old boy Hessels is de fijnbesnaarde van het gezelschap. Fortis-woordvoerder tegen wil en dank, en dan bovendien op het moment dat vloeiend bankiersbloed een heuse rage is geworden (en wij herhalen hier in dat kader graag de woorden van Bos, die terecht opmerkte dat u zelf nergens problemen mee had toen uw aandelenportefeuille nog +8% per jaar deed). Zeg wat je wil over deze verdeelheerser, die meer commissariaten bekleedt dan Alan Greenspan foute voorspellingen deed, maar hij zát er tenminste. En dat kunnen we van veel andere bankgraaiers niet zeggen. In het weekend verzamelt de Leienaar kunst of knipt hij zijn Franse doolhof bij.

Beste bijrol

Herman Verwilst
In een beetje film zijn zelfs de sidekicks de moeite waard. Met stip genomineerd in de categorie 'Beste Bijrol': Herman 'Het Wandelende Charisma' Verwilst. De oud prof economie aan de universiteit van Gent kwam in de jaren negentig in de subtop van Fortis terecht (met nul uitzicht op een gooi naar de troon; daarvoor ontbeerde hij een invloedrijk geslacht). Maar in het tweede deel van de Fortis Trilogie ontpopt hij zich toch tot interim-stadhouder, nadat aandeelhouders Votron het kasteel uit hebben gejaagd.

De Fortis Trilogie

De opmerkelijke geschiedenis van een bankverzekeraar wordt opgetekend in drie delen. 1. Omdat het logisch is (iedere goede film heeft een pakkend begin, een conflictueuze kern en een pakkend slot), maar 2. vooral omdat dit marketingtechnisch zeer lucratief is.

I De strijd om het Koninkrijk van Groenink
We schrijven het jaar des Heeren 2007. Bij Fortis regeert Votron met harde hand. Hoewel de resultaten van de bankdivisie een beetje tegenvallen, maakte het concern ruim euro 4,4 miljard winst in 2006. De banksector is in beweging, het is tijd voor uitbreiding. Terwijl de aandeelhouders tevreden liggen te slapen bereid Votron een aanval voor op ABN Amro, dat er onder leiding van Rijkman Groenink niet in geslaagd is de concurrentie met internationale grootbanken aan te gaan. Votrons eer staat op het spel; bij ABN Amro zetelt een bestuur waar hij als rijzende ster niet tot had mogen toetreden. Na een pact met Santander en Royal Bank of Scotland en een gepareerde aanval in de flank door de Engelsen van Barclays, wordt ABN Amro onderworpen. De geslagen topman krijgt een zak goud van ongeveer 20 miljoen euro mee als hij belooft zich nooit meer in het groengeel te vertonen. Het volk juicht, iedereen lijkt tevreden. Maar op zijn kamer fluistert Votron tegen zijn raadsmannen dat het grootste deel van de euro 24 miljard die Fortis voor ABN Amro zal neertellen met krediet moet worden opgebracht.

II De opstand der aandeelhouders
Het is een jaar later. De kredietcrisis laat systeembanken omvallen als kaartenhuizen. Amerikaanse hypotheekverstrekkers kunnen hun broek niet meer ophouden en worden overgenomen door de overheid. Miljarden verdampen. Enfin, die riedel zullen we u verder besparen. Ondertussen zijn de eerste haarscheuren in Votrons heerschappij zichtbaar geworden. De VEB vindt dat de topman zijn hand te diep in de schatkist heeft gestoken: een bonus van €2,5 miljoen bovenop zijn gewone salaris is tegen de afspraak. Ook Graaf Lippens ging er volgens velen teveel op vooruit na de overname van ABN Amro. Voor die overname heeft Fortis medio 2008 nog steeds heel veel geld nodig; geld dat er niet is. De leiders van Fortis krijgen de economische wind vol tegen. Zijn ze medeverantwoordelijk? Natuurlijk, maar het is ook domme pech. Het opslokken van 'Rijkman Groenink Bank' zet het bestaansrecht van het Fortis concern onder grote druk. De huidige ceo Filip Dierckx - die zelfs het predikaat bijrol niet verdient - gaf dat vlak voor de jaarwisseling ronduit toe.

En dan gaat het snel. Het tweede deel van de trilogie wordt een lijdensweg, waarin het imperium in razend tempo ten onder gaat. Denk Godfather, denk Braveheart. Eind juni 2008 tekent Votron zijn eigen vonnis met een kapitaalshot van €1,5 miljard en het opschorten van aandeelhoudersdividend (niet handig als je zelf wel en plein publique van de winst snoept). Na een koersdaling van 20% kan de grote stoelendans beginnen. Verwilst vervangt Votron en probeert het vertrouwen van zijn onderdanen terug te winnen met een mea culpa. Kwestie van foute communicatie; met de liquiditeit van de bank is niets aan de hand:

Waarschuwing: schrijnende beelden

Het blijken loze woorden. Verwilst kan het vertrouwen niet herstellen. In september, na twee maanden van kiepend aandeel en (valse) geruchten is het exit ceo Verwilst, enter ceo Filip Dierckx (ehm... wie?). Buiten de muren van het kasteel is Fortis ondertussen steeds vaker het mikpunt van internetnarren. Kan iemand het dreigende gevaar afhouden?

Life is a curve (maar dan anders):

III De Terugkeer van Koning Wouter
Bladeren vallen van bomen, het wordt koud in de lage landen. In de boezem van het concern gonst het gerucht dat de familie van Graaf Lippens een veilig onderkomen zoekt voor de Fortis-spaarcenten. Ondertussen is de top van het bedrijf nog altijd naarstig op zoek naar veel, heul veel geld. Aandeelhouders raken in paniek, een aandeel Fortis is nog maar 5 euro waard.

Alles lijkt verloren. Enter Wouter Bos, minister van beroep. Hij besluit dat de stoelendans in de bestuurskamer lang genoeg heeft geduurd en koopt samen met België en Luxemburg 49% van alle aandelen. Poppenspeler Lippens moet na 18 jaar de touwtjes van het bestuur uit handen geven. En het is diezelfde Bos die een paar weken later overgaat tot de totale nationalisatie van het eens machtige concern: Fortis Bank en ABN Amro zijn nu van het volk.

THE END?

Was het maar zo. Net als in The Lord of the Rings, u weet wel: die film naar het gelijknamige boek waarin hebzucht centraal staat, gaat de Terugkeer van de Koning een tergend lang deel worden. Daarin veel aandacht voor de tranen van bestuurders, die ook niet weten wat hun leeninstelling overkomt. En een hoofdrol voor aandeelhouders, die hun verdampte geld niet zomaar willen loslaten en Bos desnoods voor de rechter slepen (wat volgens Fortis Bank Nederland een slecht idee is). En als klap op de vuurpijl de val en doorstart van het Belgische kabinet, na vermoedens dat de Belgische premier zich met de rechtsgang rond Fortis zou hebben bemoeid.