Illusionisten en dictators slaagden er al heel lang in om personen voor korte of langere termijn te laten verdwijnen. Maar het verhullen van $50 mrd is zelfs voor de beste Hans Kazan een flinke kluif. Uit de lijkschouwing van de puinhopen van Lehman Brothers blijkt dat zij echter heer en meester waren in het laten verdwijnen van zo’n berg geld.
Anderhalf jaar na de roemruchte val van investment bank Lehman Brothers heeft de concurrentie de markt opnieuw verdeeld, zijn miljardenwinsten weer de norm en wordt er met bonussen gestrooid alsof het 2007 is. Maar opdat gij niet zult vergeten kunt u vandaag nog eens lezen hoe de bankgigant ten onder is gegaan. Lijkschouwing van de failliete bank wijst uit dat concurrenten, accountants en Lehman zelf, verantwoordelijk zijn voor het einde van de 150 jaar oude bank.
Repo 105 lost al uw problemen op
De rapporten geven een vernietigend beeld van het financieel management van de failliete bank. Dat leek vooral gericht op het tevreden stellen van toezichthouders en beleggers en het zeker stellen van fijne bonussen. Het gezond krijgen van de balans was in ieder geval geen top prio voor Lehman CEO Richard Fuld.
Fuld was vooral gecharmeerd van de, onder financiële instellingen bekende, repurchase agreements, kortweg Repo’s. Een fijn instrument om voor korte termijn aan cash te komen. De naar liquide middelen zuchtende bank verkoopt een deel van zijn activa met de belofte deze op een vastgestelde zeer korte termijn terug te kopen, hence the ‘re’, in repurchase.

Zo dus, maar dan met 50 miljard dollar aan illiquide activa
Voor Fuld was de Repo echter de remedie om $50 mrd aan onverkoopbare activa tijdelijk van de balans te krijgen, toevallig net voor het einde van een rapportage periode. De Repo werd door Fuld niet gezien als een lening met onderpand, maar als de daadwerkelijke verkoop van de gehate activa. Hij vergat dus gemakshalve de “re” in “repurchase”. Hierdoor kon het sluwe baasje de activa van de balans schrappen en de opbrengsten van de Repo opvoeren als de resultaten uit verkoop.
Zo kwamen de tientallen miljarden die Lehman kreeg voor de Repo niet als schuld op de balans te staan, maar werd deze juist gebruikt om bestaande schulden af te betalen. En zo kon Fuld dus toch mooie cijfertjes presenteren, beleggers blij, bonus veilig. Maar nog geen twee weken na het begin van de nieuwe periode stonden de activa gewoon weer op de balans. Want een Repo blijft een Repo, en geen sale.
Accountant wast handen in onschuld en Fuld was gewoon dom
Inmiddels zult u zich afvragen waar de accountant was toen u hem nodig had. Een beetje cijfervreter moet het verdwijnen van $50 mrd toch wel opvallen. De reactie van Ernst & Young:
“Our opinion indicated that Lehman’s financial statements for that year were fairly presented in accordance with Generally Accepted Accounting Principles”
En ook Fuld valt eigenlijk niets te verwijten. Volgens zijn advocaat zou het bankenbaasje niet geweten hebben wat de Repo was – hee hij is ook maar een bankier. De verdere statement:
He “didn’t structure or negotiate them,” …… “Nor was he aware of the accounting treatment.”
Gewoon een beetje dom dus.
Voor Fuld en de accountant kan dat domme gedrag nog wel een staartje krijgen. Het rapport steunt gedupeerde beleggers in hun strijd om hun verliezen te verhalen op de schuldigen.