Onwillige hulplijn doodgemarteld in Franse quiz

Spelshow ontmaskert deelnemers als rucksichtslose sadisten

In laboratoriumsituaties is al jaren geleden gebleken dat meer dan tweederde van de mensen bereid is een ander helse pijnen toe te brengen wanneer een derde persoon dat lief of dwingend genoeg vraagt. France 2 bewijst vanavond dat het ook werkt in spelshowsituaties: Meer dan 80 procent van de deelnemers geeft een slachtoffer gerust een doodsschok als quizmaster en publiek daarom roepen.

"La Zone Xtreme" was ingericht als een gewone spelshow. Smakelijke presentatrice, een menselijke applausmachine en kandidaten die niets liever doen dan het publiekelijk verleggen van hun eigen grenzen. Het enige dat tussen de deelnemers en een ongetwijfeld begerenswaardige prijs staat, is een serie lastige vragen. Ze hebben een hulplijn: een zwetende man vastgeklonken in een elektrische stoel.

Ondanks zijn penibele situatie weigert de man keer op keer de cruciale antwoorden te geven. Om hem op andere gedachten te brengen hebben kandidaten de mogelijkheid hem steeds forsere stroomschokken toe te dienen. En van die mogelijkheid blijken de meesten, aangemoedigd door publiek en quizmaster, ruimhartig gebruik te maken.

Holocaust
Van de deelnemers deinsde 81 procent er niet voor terug hun hulplijn potentieel dodelijke schokken toe te dienen. Met stroomsterktes tot 460 volt probeerden ze om het hardst het krijsende slachtoffer te bewegen tot medewerking. Een deprimerende 16 procent weigerde uiteindelijk de sadistische bevelen uit te voeren.

Een deelnemer verklaarde later dat hij de bevelen uitvoerde "omdat ik de show niet wilde bederven". Zelfs een derde-generatie holocaustslachtoffer was bereid haar hulplijn zowat dood te martelen. So far dus voor de stichtende werking van genocides.

Nu zult u natuurlijk vragen wanneer dit enerverende spektakel de Nederlandse huiskamers aandoet, maar helaas: La Zone Xtreme blijkt in z'n geheel een soort psychologisch televisie-experiment. Een herhaling eigenlijk van het beruchte Milgram-experiment uit de jaren zestig.

Sado-experiment
In de documentaire "Het Spel des Doods" waar de nep-show bij hoort, wil de Franse staatszender namelijk vooral de vraag opwerpen hoe ver we willen gaan voor een leuk televisie-avondje: Is dit dan wat de kijker wil? Natuurlijk gaat een reeks psychologen en sociologen met excentrieke gezichtsbeharing een en ander duiden zoals Franse intellectuelen dat doen: hoogdravend en moraliserend.

Maar de meeste mensen (helaas zit France 2 hier slechts sporadisch op de kabel) zullen natuurlijk kijken voor de martelshow. Realiteits-tv plus psychologische experimenten gaan het helemaal worden. Speciale tip voor lezer John de M.: check dat andere beruchte sado-experiment, Stanford prison ofzo.