Oorlog op internet: het financiële netwerk achter WikiLeaks

Julian Assange is opgepakt, maar WikiLeaks liet direct weten door te gaan. Daar is veel geld voor nodig en doneren wordt aan alle kanten bemoeilijkt. 925 neemt het ingewikkelde, financiële web achter WikiLeaks onder de loep.

Hoe regelt WikiLeaks z’n financiën?
Donaties aan WikiLeaks komen binnen bij de Wau Holland Foundation in Duitsland. Bij wet hoeft de stichting niet de namen van donateurs vrij te geven. Om onafhankelijkheid te waarborgen is WikiLeaks in verschillende landen geregistreerd. In Australië als bibliotheek, in Frankrijk als stichting en als een krant in Zweden. 

In de VS heeft WikiLeaks geregeld dat donaties belastingaftrekbaar zijn als goed doel. Betalen doet WikiLeaks via weer andere bedrijven, waardoor alle betalingsstromen anoniem blijven.

Wie betaalt WikiLeaks?
Alleen privédonaties zijn welkom. Overheden en bedrijven mogen niets schenken. Begin 2010 kwam het meeste geld van de journalisten, juristen en techneuten die meewerken aan WikiLeaks. Maar 10% kwam van online donaties. Gemiddeld is zo’n donatie via internet €20. De hoogste tot nu toe was €10.000.

Doordat WikiLeaks in februari 2009 per ongeluk zelf een e-mail lekte met alle donateurs hebben we een idee van wie het zijn. De mail was gericht aan 58 adressen, dus zoveel waren het er (toen) niet. Er waren alleen geen bekende namen te vinden in de lijst. Nouja, ene 'redbeard', maar niet de echte.

Volgens de New Yorker betaalde de Nederlandse zakenman en hacker Rop Gonggrijp de kosten voor het plaatsen van de Irak-video waar WikiLeaks eerder dit jaar mee kwam. WikiLeaks verdient ook aan exclusieve deals met media (geen bedragen bekend). 

Hoveel heeft WikiLeaks?
Begin 2010 legde WikiLeaks zelf z’n website plat met de oproep aan bezoekers om meer te doneren. Toen al wist de club van Assange dat ze later in 2010 veel meer brandbreedte nodig zouden moeten hebben. Die extra donaties kwamen: eind augustus stond de teller op een kleine miljoen.

€200.000 is nodig om de website in de lucht te houden. De organisatie keert nog altijd geen salarissen uit, ook niet aan Julian Assange. Wanneer WikiLeaks ook met salarissen begint is er jaarlijks nog zo’n €600.000 nodig. 

Waar gaat het geld naartoe?
Behalve de kosten voor de website zelf, gaat er veel geld naar het rondreizen van Julian Assange en woordvoerder Daniel Schmitt. Verder beslaan de uitgaven alle overige administratieve rompslomp die bij een organisatie komen kijken. Ohja, en die hippe atoombunker in Zweden natuurlijk. In juli 2010 had WikiLeaks pas $38.000 uitgegeven van alle donaties, dus er is nog een behoorlijk noodfonds. 

Hulp van de pers
WikiLeaks betaalt nauwelijks juridische kosten. De organisatie mag de advocaten lenen van persbureau AP, de Los Angeles Times en The National Newspaper Association. Dat bespaart WikiLeaks honderdduizenden tot miljoenen dollars aan juridische facturen.

Volgens Assange doen de media dat uit zelfbelang. Reden 1: WikiLeaks levert leuke verhalen op. Reden 2: als Wikileaks offline gehaald wordt door de overheid, dan kunnen ze dat in de toekomst ook bij traditionele media doen (denkt Assange). Wat de kosten eveneens drukt is dat WikiLeaks nog nooit een rechtszaak verloor. 

Steeds minder donatiemogelijkheden
Het is mooi dat WikiLeaks nog een behoorlijk bedrag in de kluis heeft liggen, want doneren aan de website is de afgelopen dagen steeds moeilijker geworden. Eerst stopte PayPal met het overmaken van donaties aan WikiLeaks en bevroor €60.000. "Het Beleid inzake redelijk gebruik van PayPal geeft aan dat de PayPal-service niet gebruikt mag worden voor activiteiten waarmee anderen worden gestimuleerd, worden aangezet, in staat worden gesteld of de opdracht krijgen om zich met een verboden activiteit bezig te houden", laat PayPal weten.

Ook MasterCard en Visa maken het inmiddels onmogelijk om aan WikiLeaks te doneren. De Zwitserse Post Finance Bank bevroor de rekening van Assange zelf (t.w.v. €31.000). De overgebleven donatiemogelijkheden zijn hier te vinden.

Hackers beginnen internetoorlog
Terwijl Assange opgepakt is voor zware misdrijven seks zonder condoom, gaat de strijd op internet verder. Een groep hackers - Anonymous' Operation Payback - valt websites aan van de financiële instanties die donaties onmogelijk maken. PayPal was het eerste doelwit en ook de website van Post Finance Bank is moeilijk bereikbaar door toedoen van de hackers. Vergelding!