Veel westerlingen denken stiekem over Afrika als de Belgische prins Laurent over Congo. Maar het zijn de Chinezen die het continent als een malle leeghalen.
Pseudo-achtertuin
Afrika is niet van ons, maar wij westerlingen denken daar graag anders over. We sturen ontwikkelingswerkers, eisen meer democratisering en gooien er meer geld over de schutting dan de monarch van Brunei kan uitgeven. Veel van onze investeringen en hulpprogramma’s in Afrika zijn conditioneel: poen voor een vloot BMW’s democratie.
En dat vinden de Chinezen even lachwekkend als mensenrechten. Zij kiezen een geheel andere benadering in Afrika. Ze doen de lokale machthebber een oneerbaar voorstel (iets met veul geld en toegang tot een mijn), de man in hilarisch uniform gaat daarmee akkoord, de Chinezen importeren nog meer Chinezen en zetten die aan het werk in de desbetreffende mijn om (onderdelen voor) mobieltjes te delven. China blij, potentaat blij.
Alleen hebben de Afrikanen in kwestie hier natuurlijk helemaal niets aan. De lokale werkgelegenheid krijgt er geen boost door omdat de arbeidskrachten worden geïmporteerd; ze zien geen cent van de Chinese poen, want die verdwijnt in de zakken van een Mugabe-kloon en ondertussen wordt de mijn leeggetrokken.
Instant succes
Toch is deze zakenmethode veel succesvoller dan het westerse gezever over mensenrechten, ontwikkeling, duurzaamheid en wat dies meer zij. Want hoe belangrijk die zaken ook zijn, de Chinezen willen minder en betalen meer.
Zo raakt het Westen zijn invloed in Afrika kwijt, terwijl de Chinezen hun grondstoffenvoorraden veiligstellen. Nu hebben ze weer een zakendeal met het Sudanese dictatormensch Bashir. Die man is internationaal outcast wegens mensenrechtenschendingen, oorlogsmisdaden en het verslechteren van de levenskwaliteit aldaar met 195 procent, maar daar zitten de Chinezen niet zo mee.
Sterker nog, ze houden hem in het zadel door een constante inkomstenstroom te genereren. Volgens hun laatste deal verdubbelen ze hun Sudanese olie-investeringen, no questions asked.
Ze zien die westerlingen al aankomen: ‘democratie’, kun je daar Bentleys van kopen?
Dat de Chinezen zich niet bemoeien met de interne gang van zaken in een land als Soedan, pleit gewoon heel erg voor de Chinezen. De Chinezen in Nederland bemoeien zich b.v. ook niet over de gang van zaken in Nederland, maar werken, drijven handel en verdienen geld. Dat lijkt me ook vrij normaal.
Hoe een land geleid wordt, ligt helemaal aan de cultuur van een in een land zich bevindende bevolking. Die kunnen alleen zichzelf bevrijden, zo zij dat mochten willen.