Bent u net bekomen van de veldslag tussen Eric Smit en Nina Brink, dient zich de volgende journalistieke armageddon aan. Dick Flink, opperbaasje van het staatsgokpaleis Holland Casino, versus Mark Rosman, boekschrijvende ex-employée. Verschil tussen Brink en Flink: Holland Casino is een overheidsbedrijf.
Wat u moet weten over Holland Casino
Holland Casino is een stichting en opereert als een reguliere onderneming. Het gokhuis is echter als staatsdeelneming verbonden aan de overheid. Sterker nog, de goktempel is door de Nederlandse overheid aangewezen als enige vergunninghouder voor het aanbieden van casinospelen in Nederland.
Een staatsmonopolie dus. De nettowinst vloeit voor 100% in de binnenzak van Jan Kees de Jager, die dan ook opper 'aandeelhouder' is. Holland Casino is een enorme geldmachine en genereert een gemiddelde omzet van €500 miljoen per jaar. Flink toucheert daarvan een bescheiden twee keer de Balkenendenorm ad € 345.300. Holland Casino is – begrijpelijk – enorm bevreesd haar monopolie kwijt te raken. Want zodra onoirbare praktijken zoals intimidatie aan het licht komen, kunnen er wel eens lastige Kamervragen gesteld worden.
Holland Casino als werkgever
Op haar website positioneert Holland Casino zich als uitmuntend werkgever. Prachtige propaganda waar de Pravda jaloers op zou zijn. Wat de casus Rosman duidelijk maakt, is dat er bij Holland Casino een dictatoriaal bewind van intimidatie heerst, gericht op het voorkomen van openbaring van interne informatie. Hoe ver deze overheidsinstelling daarin gaat? Heel ver. De vrienden, familie en zakelijke relaties van Rosman werden door Holland Casino's eigen 'Securitate' opgespoord en op intimiderende wijze ondervraagd over de inhoud van een boek dat hij schreef over HC.
Kort geding
Vervolgens startte Holland Casino een kort geding bij de rechtbank Rotterdam. En wie bel je als overheidsinstantie om de Grondwet een beetje op te rekken? De Brauwertjes van nummer 80. Tobias Cohen Jehoram en Stefan Sagel vorderden bij de voorzieningenrechter vooraf inzage in het manuscript. Waarom? Rosman heeft bij beëindiging van zijn dienstverband een vaststellingsovereenkomst getekend. In deze overeenkomst staat een geheimhoudingsbepaling.
Het boek zou wel eens een schending van deze bepaling kunnen zijn. De voorzieningenrechter trapte daar niet in. De gevorderde inzage door Holland Casino had enkel tot doel om vast te stellen of een publicatieverbod noodzakelijk is. Bovendien heeft Holland Casino niets gesteld over de zwaarwegende bedrijfsbelangen die geschonden dreigen te worden. De voorzieningenrechter oordeelde op 25 oktober 2011 terecht dat in Nederland een toetsing ex ante niet past.
Democratische rechtsstaat in gevaar
Zorgelijk is dat de klauwtjes van De Brauwertjes aan touwtjes peuteren die voor reguliere procespartijen nauwelijks beschikbaar zijn. Op dinsdag 8 november, twee weken later, volgt al de inhoudelijke behandeling bij het Hof Den Haag. Dat is uitzonderlijk snel. Meestal is de inhoudelijke behandeling in een bodemprocedure veel later. Holland Casino heeft het toch voor elkaar gekregen. Hoe? Misschien omdat Stefan Sagel naast advocaat tevens plaatsvervangend rechter bij het Haagse Hof is?
Nu vordert het speelhuis niet alleen inzage in het manuscript van Rosman, maar subsidiair een verbod op een mogelijke inbreuk van het geheimhoudingsbeding in de vaststellingsovereenkomst. Dit laatste is een bijzonder zorgwekkende eis. Want via een publicatieverbod vooraf, op grond van dreigende contractbreuk, tracht Holland Casino artikel 7 Gw (vrijheid van meningsuiting) te omzeilen. De eerste vijf woorden van het grondwetsartikel zijn nochtans duidelijk: 'Niemand heeft voorafgaand verlof nodig'. Deze zinsnede betekent een verbod op censuur.
Dat wil zeggen een voorafgaand toezicht door de overheid op de inhoud van de te openbaren uiting. Het is bovendien een absoluut verbod, waarop de Grondwet geen uitzondering toelaat. Extra wonderlijk dat een overheidsinstelling dan toch deze eis formuleert. Ergo: Holland Casino vordert van het Haagse Hof snoeiharde overheidscensuur.
Precedentwerking
Denkt u zich eens in. Het Hof besluit de vordering van Holland Casino toe te kennen. Dat houdt in dat de systematiek van de vrijheid van meningsuiting decennia wordt teruggeworpen. Alle ambtenaren dienen voortaan rekening te houden met procedures. De klokkenluiderswetgeving waar de Tweede Kamer zo trots op is, wordt hiermee geridiculiseerd tot een lachwekkende natte wind. Maar al zou de vordering worden afgewezen, dan nóg is de boodschap van deze overheidsinstantie aan haar schrijvende werknemers duidelijk: het is een lange weg, die alleen begaanbaar is voor mensen met een lange adem en diepe zakken.
Jan Kees, fluit Flink(ie) eens terug.
UPDATE 15 november 2011: De rechter wijst het hoger beroep van Holland Casino over inzage in het boek van hun ex-medewerker af. Op alle punten is Holland Casino in het ongelijk gesteld. Hulde!
Volgens mij heet Marco niet Roskam, maar Rosman. [edit redactie, hij heet inderdaad Rosman, maar wij vinden hem meer een Roskam] Wat een "popie jopie" artikel, vol met spelfouten en insinuaties. Natte winden journalistiek.
Agatha Christie boeken verbranden. Want ergens is de kern van die verhalen iets dat echt gebeurd is.