De tollenaar

Waarom zit deze 84-jarige miljardair in de bak?

Maak kennis met Manuel 'Matty' Moroun, een 84-jarige baas uit Michigan met een miljardenbedrijf. Gisteren werd 'ie door een lokale rechter in de bak gegooid wegens contempt of court. Hoe nou?

Welnu, Matty Moroun is niet zomaar een miljardair: zijn voornaamste vermogen zit namelijk in het bezit van een brug. En wel de brug die één van de belangrijkste grensovergangen vormt tussen de VS en Canada, hier, tussen autosteden Detroit (VS) en Windsor (Canada).

Forbes noemt die brug 'the best monopoly you never heard of', en terecht, want Moroun verdient naar schatting zo'n $ 60 miljoen per jaar aan tolheffingen. De afgelopen 25 jaar verdubbelde Moroun de tol voor vrachtwagens; voor gewoon autoverkeer ging de prijs zelfs vier keer over de kop. Niet dat dat geld naar onderhoud van de 75 jaar oude brug gaat; er zijn slechts vier rijstroken en de brugopgangen aan beide kanten zijn legendarisch krap. 

Handel
En dat terwijl de grensovergang één van de belangrijkste lifelines is van de Amerikaans-Canadese handel. Jaarlijks gaat er voor zo'n 100 miljard aan goederen heen en weer, een kwart van de totale handel tussen de twee landen. 40 procent van al het Amerikaanse vrachtverkeer naar het noorden, moet over de Ambassador Bridge. 

Vlak na 9/11, toen de Amerikanen gek werden van paranoïa en overal terroristen zagen, stonden er aan beide kanten van de brug files van 25 kilometer. Wachttijden bedroegen soms wel twaalf uur. 

Niet voor niets wordt er dus al jaren van alle kanten aan Matty en zijn Detroit International Bridge Company getrokken om de brug te upgraden - nog los van de staatsplannen om een tweede brug of tunnel te bouwen, die dankzij Matty's miljoenenlobby allemaal zijn afgeschoten in het lokale parlement. In 2004 lag er eindelijk een contract tussen de lokale overheden en Matty's brugbedrijf. 

Shops 
Voor in totaal 230 miljoen zou de staat de snelwegen die naar de brug leiden beter en breder maken, terwijl Matty de brugopritten zou verbeteren. Quod non: in plaats daarvan bouwde Matty een aparte opgang die al het verkeer langs zijn lucratieve duty-free shops en tankstations leidt, en het verkeer dwars door downtown Detroit stuurt. 

De rechtszaak daarover (en talloze andere zaken waarin Matty de wet totaal aan zijn bejaarde laarzen lapt) sleept al jaren voort. Gisteren had de rechter er genoeg van, en gooide de miljardair achter de tralies. Een persoonlijke vete van de rechter, brult zijn advocaat. Die er alles aan doet om de man zo snel mogelijk weer vrij te krijgen...

Monopolie
Matty vecht als een leeuw voor het behoud van zijn monopolie. 'His avarice and greed are just American capitalism at work. You can’t be mad about that', zegt een advocaat die wel eens zaken met Moroun heeft gedaan tegen Forbes. Tsja. 

Lees in het fascinerende Why One Rich Man Shouldn't Own An International Bridge ook hoe Moroun aan de brug is gekomen, en meer over de enorme strijd tussen de oude baas en de lokale overheden.