Wilders vs Pechtold: vijf zware onzinargumenten waar toch iedereen in gelooft (2-3)

Waar Geert Wilders moslims als bron van het al kwaad ziet, is voor Pechtold de euro de oplossing. Het is verkiezingstijd dus u mag uw dagelijkse portie drogredenen en valse statistieken weer tot u nemen. Naast wat argumenten waar Dierenpartij-aanhangers wat mee kunnen (van terror-oehoe tot wegloopwolf) werden er in het TV-debat tussen de twee vooral checkbare cijfers gebruikt. Bij deze. Er zijn leugens, grotere leugens en statistieken. Er zijn er vijf die eruit staken. Wat ons betreft is het 3-2 voor Pechtold.  

#1 'Zonder steun aan Zuid-Europa had Nederland geen 645.000 werkelozen' (Wilders)
Het is een verhaaltje in het begin van het debat. Pechtold smijt met geld naar het buitenland, miljarden sijpelen er weg naar de Grieken. Als we dat geld intern zouden besteden hadden al deze mensen wel werk gehad. Helaas. 
Beiden halen het getal '645.000' aan, het officiële aantal gererigstreerde werkelozen. Dat is ook de stand aan het begin van 2015. Het is duidelijk zichtbaar dat de verslechterende trend in dit cijfer in september 2008 optrad, bij de val van Lehman Brothers. Door een opeenstapeling van faillisementen, verminderde beschikbaarheid van krediet en overheidsbezuinigingen (waar Wilders nota bene zijn handtekening onder plaatste in het kabinet Rutte 1) daalt de werkgelegenheid. Dat wordt nog eens verstrekt door een verminderende export naar de Zuid-Europese crisislanden.

Vooral na 2011 is Europa bezig om de probleemschulden met boekhoudfraude weg te moffelen. Dat is ook schandalig. Alleen komt de werkeloosheid door het terugvallen van de effectieve vraag naar goederen uit Nederland en het buitenland. Met of zonder euro en met of zonder Grieks hulppakket zou dat onder alle omstandigheden tot meer werkeloosheid hebben geleid. 

#2 Nederland verdient €120 miljard aan handel met Europa (Pechtold)
Dit is de grootste rekenfout uit het verkiezingsprogramma van de liberalen. Hij is al te herleiden uit het document zelf. 

Goed, elke Nederlander verdient dus '20 cent van elke euro' aan Europese handel, wat volgens het CPB 'tussen de €1.500 en €2.200' per jaar is. Ten eerste is het natuurlijk de vraag of deze handel onmogelijk was geweest zonder euro en Europese Unie. Belangrijker is dat D66 omzet, operationele winst en nettowinst door elkaar haalt zoals Wilders moslims over een kam scheert. 

Volgens het sommetje hierboven zou elke Nederlander tussen de €7.500 en €11.000 per jaar moeten verdienen. Dat cijfers is echter het viervoudige. De verwarring zit erin dat export niet hetgeen is wat we verdienen. Als een barman een biertje voor €2 verkoopt met een inkoopprijs van €1,80 en de klant rent uiteindelijk weg zonder te betalen, dan is het niet terecht om te stellen dat de barman 'zonder deze klant €2 minder zou verdienen'. Toch gebruikt Pechtold dit argument.

Het CBS is zo vriendelijk het verschil voor ons te duiden. Als de Rotterdamse haven een container vol goedkoop textiel uit China overslaat op een trein naar Duitsland, dan zit de inkoopwaarde daarvan in ons exportcijfer verwerkt. Maar de toegevoegde waarde voor Nederland zit natuurlijk enkel in het transport naar de grens. Om deze export mogelijk te maken is er dus import noodzakelijk, die we van de exportwaarde moeten aftrekken. 

De totale waarde van onze export bedraagt inderdaad 69% van de waarde van ons nationaal inkomen, maar dat betekent niet dat dat het bedrag is wat Nederland verdient. De importwaarde (dus de productiekosten van de inhoud van de genoemde container) moet daar nog vanaf. Volgens het CBS stijgt de exportwaarde dus sneller dan het BBP, de import doet dat ook en daarmee is de handel per saldo niet winstgevender.

Overigens lijkt het erop dat D66 het getal van €160 miljard (export) met 70% heeft vermenigvuldigd, het gedeelte dat naar Europa gaat. Dan komen we op minder dan €120 miljard uit maar dat is dus geen 'money in the pocket'. 

De wederuitvoer, het dozen schuiven, is sinds 1990 vervijfvoudigd. Alleen betreft het goederen waar een marge op zit van 7,5%. Op de export van Nederlandse goederen (56%) en diensten (75%) verdienen we veel meer. De toename van de export op zich is dus geen verbetering. Het handelsoverschot, of toegevoegde waarde is nu exact even hoog als dertig jaar geleden, met of zonder euro en met of zonder dozen schuiven. 
#3 Zwitserland gaat zonder euro 30% onderuit (Pechtold)
'Die Zwitsers zitten in het hart van Europa, handelen ook met iedereen maar hoeven niet aan de Grieken te betalen', aldus Wilders. 'Nee hoor, die Zwitserse munt is ook net met 30% ingestort' riposteert Pechtold. Dat laatste is een oneerlijke voorstelling van zaken. Daarmee suggereert hij dat dit niet was gebeurd als de Zwitsers ook de euro gehad zouden hebben. De euro is dus de beschermer tegen alle speculanten en crises. De waarheid is dat het geen verschil maakt. 

Een grafiek van de Zwitserse Frank ten opzichte van de Euro verraadt menselijke interventie. De Zwitserse centrale bank probeert - onder druk van op export gerichte bedrijven - de koers van de frank te drukken ten opzichte van de euro. Zo blijft Zwitserland relatief goedkoop voor Nederlandse kantoorknuppels die een weekje willen skieën.

Omdat de ECB een verruimend monetair beleid voert daalt de koers van de euro en is de Zwitserse centrale bank verplicht om mee te gaan. 

Het is de euro die instort ten opzichte van zowel de frank als de dollar. Zwitserland moet wel volgen. Dat is echter gevolg van de zwakte van de euro, niet van het succes van die munt. 

#4 Het onderwijs heeft pas echt last van immigranten uit Anatolië en het Rifgebergte (Wilders)
Volgens Wilders hebben docenten vooral last van laag opgeleide migrantenkinderen. Dat is een vaak gehoorde klacht. Wilders wil daarom de immigratie uit 'Anatolië en het Rifgebergte' aan banden leggen. Waarschijnlijk bedoelt hij daarmee resp. Turken en Marrokanen. Dat beleid zou niets uithalen, want door reeds bestaande strengere regels rondom gezinshereniging (waaronder het voorkomen van zogeheten schijnhuwelijken) is de immigratie uit de genoemde landen teruggelopen tot praktisch nihil. Deze verder terugbrengen zal geen enkel zichtbaar effect hebben. 

#5 De export uit Noorwegen is 12% duurder dan die van Nederland want geen euro (Pechtold)
Om dezelfde reden dat het argument #1 van Wilders niet klopt, is dit ook een beetje onzinnig. Alleen gaat deze redenering de andere kant op. Het maakt niet uit of een land wel of geen euro heeft. Economieën die hoogwaardige goederen en diensten leveren hebben een handelsoverschot, het deelnemen aan een politiek experiment is verder irrelevant.

Volgens Pechtold hebben de Noren het dus vreselijk zwaar, omdat sommige producten met 12% extra worden belast. Het is vervelend dat Noren gediscrimineerd worden wegens hun weigering om de euro in te voeren. Maar ze hebben er geen centje pijn van. 

Pechtold mag dus claimen dat Noorse exporteurs worden benadeeld door de weigering van hun bevolking en regering om de euro in te voeren. Wat hij er achteraan had moeten vertellen is dat het helemaal niet uitmaakt. Cyprus heeft bijvoorbeeld wel een euro maar een te grote welvaartsstaat en een gebrek aan loonmatiging: daar is de handelsbalans altijd negatief. Het gaat niet om de munt waarmee goederen worden afgerekend, het gaat om de relatieve waarde. Pechtold hecht oneindig veel waarde aan de euro maar dat is nergens op gebaseerd. 


Samengevat ziet Wilders een gevaar in alles wat van buiten komt en denkt Pechtold dat de euro een soort toverstafje is waarmee alle ellende weggepoetst kan worden. Beide heren gebruiken ongefundeerde argumenten. Toch staan ze allebei goed in de peilingen. Het volk krijgt dus wat het verdient.