NOC-NSF gaat kapot, directeur graait zich suf en gaat naar feestje in respressieve EU-toetreder Azerbeidjan

Iets met sport. Het ultieme bobo-dingetje waar ook nog een leuk salaris mee te pakken is. Maar bij het NOC-NSF is het feest een beetje over, lijkt het. In twee jaar tijd verandert een winst van € 12 miljoen in een even groot verlies. Het salaris van de directeur gaat evenwel door het dak maar eerst wat anders.

Bijvangst
Het is een journalistieke term, bijvangst. We waren eigenlijk met iets heel anders bezig. Nederland gaat meedoen aan 'The European Games' van 2015. Dat is pro-Europese propaganda verpakt in een sportevenemt. In Baku, de hoofdstad van Azerbeidjan. Via allerlei omwegen wordt gepoogd dat land in de EU en de eurozone te trekken, het Griekse succes vraagt duidelijk om herhaling.

Dat betekent dat Koning Willy de Eerste straks met de president van deze republiek op de foto gaat, zodat we 'de banden aanhalen', 'samen over het klimaat kunnen praten' maar vooral 'dat ze onze komkommers eten'. Nu Zuid-Europa demografisch en financieel is ingestort moet onze mercantillistische exportindustrie op zoek naar nieuwe koloniën om vol te proppen met onze spullen. Wie herinnert zich de foto's van Willem Alexander niet, die lekker met Putin staat te pilsen? Alles voor de komkommers.

Nu wil het toeval dat Azerbeidjan een nare dictator heeft. Eentje die niet van kritiek houdt. Het toekomstige knuffelmaatje van Willem Alexander en wellicht Mark Rutte (we weten nog niet of hij gaat) is zo corrupt als de pest.

'Hee psssst Willy. Knuffelen?'

Een kritische journalist schreef artikelen over deze president Ilham Aliyev en zijn vermogen. Alleen zijn zoontje van elf al beschikt over € 40 miljoen aan vastgoed. Die rijkdom verkrijgen ze door staatsbezittingen zoals het telecombedrijf clandestien in te pikken. Via schimmige constructies krijgen zijn familieleden het ene na het andere waardevolle bedrijf in handen, ten nadele van de eigen bevolking. Het Organized Crime and Corruption Research Project (OCCRP) is een samenwerkingsverband van Oost-Europese journalisten dat hem sarcastisch de prijs 'persoon van het jaar 2012' toebedeelde. 

Het is net dit OCCRP dat westerse media van cruciale informatie voorziet over grootschalige corruptie en witwassen. Ook wij hebben er dankbaar gebruik van gemaakt. Dankzij informatie van het OCCRP is er eind vorig jaar een Moldavische witwasbende opgerold die € 18 miljard aan zwart geld uit dat land naar Engeland probeerde te verhuizen. De grootste inkomstenbronnen van maffiabazen uit dat land zijn de handel in wapens, drugs en gedwongen prostituees van soms pas twaalf jaar oud. 

Criticaster
Khadya Ismailova is lid van dit OCCRP, maar tevens criticaster van haar eigen Mugabe in Baku. Sinds ze nauwkeurig beschreef hoe haar land door Aliyev wordt leeggeroord is ze persona non grata. 

In plaats van een bedankbriefje kreeg ze een veroordeling voor dood door schuld, in een overduidelijk schijnproces waarin het vermeende slachtoffer gewoon nog leeft. Nu zit ze wel voor zeven jaar achter de tralies. Als Willy straks een knuffeltje komt scoren van haar Nemesis zal hij er niets van meekrijgen want Khadya zit netjes opgeborgen waar ze hoort. Ook protesten tegen deze gang van zaken worden door het regime met grof geweld de kop ingedrukt. The European Games moet een sportfeestje worden en dat mogen we niet verpesten met beelden van demonstranten die kapot worden gemept. 

Maakt u zich geen zorgen, op dit belachelijke project, het OCCRP en het lot van deze vrouw zullen we nog uitgebreid terugkomen. Helemaal als Willy en het NOC-NSF het daadwerkelijk presteren om dit land te bezoeken zolang Ismailova nog vastzit. Bij de spreekwoordelijke koopman en dominee die het soms niet helemaal met elkaar eens zijn lijkt dit ons een vrij uitgemaakte zaak. En dan zijn er altijd mensen die zeggen: 'ja maar, als je wel gaat, dan verbetert dat de relatie. Daarom moet je daar juist een sportevenement houden'. Absoluut. Sochi is ons ook prima bevallen, kijk eens hoe waanzinnig goed de relatie met Rusland is. Dan nog zouden we uit principe kunnen zeggen: met dit soort mensen doen we geen zaken. Helaas lijkt het erop dat de koopman de dominee ergens achter een raam met rode TL-verlichting heeft gestopt. Letterlijk ons Koninkrijk voor wat kistjes komkommers

Zakken vullen
In de slipstream van dit onderzoek kwamen we iets anders op het spoor en dat is de deerniswekkende toestand van feestbureau NOC-NSF. Het is een kwestie van tijd voordat deze bobo-vereniging ineenstort en gezien bovenstaande is dat maar goed ook. Eerst wat algemene cijfers. 

De ontwikkeling van het resultaat, feitelijk de nettowinst, is dramatisch. Het grootste deel van de inkomsten is afkomstig van de Lotto, een goksite voor tokkies. En met de inkomsten daaruit wil het niet vlotten. Kan het NOC-NSF zo'n klap wel aan?

Het eigen vermogen bestaat voornamelijk uit een bestemmingsreserve (BesRes) van de Lotto. Feitelijk is dat een langlopende verplichting om tickets te kopen voor bobo's die graag regimes opzoeken die demonstranten in elkaar hengsten, maar juridisch gezien is het een reserve. Als het NOC-NSF deze trend niet weet te keren is het in 2016 afgelopen met de club. 

Na al het gezeur over excessieve beloningen heeft de directeur de aandacht mooi weten te ontlopen. Tenminste, tot nu toe. In de jaarrekeningen tot 2009 zien we dit cijfer niet. Een organisatie kan via een truc voorkomen dat het openheid moet geven over wat de directeur in de zakken frommelt. Door er slechts eentje aan te stellen, zou het totaalbedrag aan directievergoedingen te herleiden zijn naar een persoon. Daarom is er, om privacyredenen, een regeling opgenomen die het mogelijk maakt om het salaris dan te verzwijgen. Maar in 2010 is het NOC-NSF wel zo vriendelijk om dit cijfer te openbaren.

En in de jaarrekening van 2013 ook. Het salaris blijkt elk jaar met tien procent te stijgen. Gelukkig doen ze bij het NOC-NSF niet aan prestatiebeloning. 

De gelukkige trekker van deze gage is ene Gerard Dielessen. En woont hij een beetje leuk? Wat (en met wie) doet hij met dat gokgeld? Anders gezegd: zakken vullen, is dat tegenwoordig nog een beetje leuk? En hoe erg moet het misgaan in Azerbeidjan voordat zelfs Gerard zegt: 'Nèèèèèhhh. Gratis geld en drank ok, maar zelfs mij is dit te gortig'? Dat zijn de dingen waar we ons in aanloop naar deze temporaire variant op The Hunger Games op gaan focuseren.