Nog een keer: als u 'nee' stemt, kunnen we een helder en constructief verdrag tekenen

Je hebt 'nee' en je hebt 'nee'. Door dit verdrag af te wijzen hoeven we Oekraïne niet definitief de deur te wijzen, maar geven we een nieuwe en betere tekst wel een kans. In dat geval zeggen we dus geen 'nee' tegen het land, maar tegen het verdrag. Er zijn drie zaken die Nederlanders nogal irritireren en dat is het vooruitzicht dat het land bij de EU komt, dat er zoveel corruptie is terwijl we daar de grens voor openzetten en dat we geld gaan geven dat we zelf ook niet hebben. 

Laten we eens een voorbeeld noemen waarvan wij vinden dat het verdrag daar te vaag in is: homorechten, (maar dat had ook kinderarbeid, seksuele slavernij, witwassen en terrorismefinanciering of corruptiebestrijding kunnen zijn). In de campagne horen we regelmatig dat roze Oekraïne het moeilijk heeft en dit verdrag zou ze juist helpen. Hoe kunnen we dáár nu weer tegen zijn? 

Het verdrag meldt enkel dat er 'een dialoog' gaat komen. Dat is juridisch niet afdwingbaar: als de situatie over twee jaar niet verbeterd is, kunnen we Kiev onmogelijk voor het gerecht slepen want in het verdrag staan geen specifieke voorgenomen acties, met sancties als die uitblijven. Maar goed, dan hebben we het toch maar een keer genoemd en dat is beter dan niets, zouden we kunnen denken. 

Oekraïne heeft echter reeds het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) ondertekend, in 1995 al. Daar staat een andere bepaling in over minderheden en die is een stuk duidelijker.

Ten eerste bevat het EVRM een duidelijk discriminatieverbod en ten tweede wordt er ook verteld welke groepen niet gediscrimineerd mogen worden. Dit verdrag is dus zowel strenger als specifieker. Het associatieverdrag dat we er overheen schrijven heeft daarom geen enkele juridische betekenis: homo's worden niet eens genoemd maar bijvoorbeeld zeekoeien wel (no joke). De juridische waarde van dit document is dus nihil. Wat de homorechten betreft kunnen we het verdrag net zo goed niet opstellen, want het EVRM is er al (en dat respecteert Oekraïne ook niet). 

Dat geldt voor alle belangrijke dossiers. Kinderarbeid en gedwongen prostitutie, wordt u daar verdrietig van? Hier sprak Oekraïne zich in 2004 al tegen uit. Voor corruptie en witwassen is dat 1997 resp. 1998, allemaal oude verdragen die allang opgetekend zijn en veel duidelijker en afdwingbare verwoordingen kennen. Dus ofwel we maken een nieuw verdrag waarbij we minstens zo specifiek zijn ('met minderheden bedoelen we ook homo's' etc.) en een harde termijn en sanctie verwoorden, ofwel we noemen het hele punt niet in het verdrag. Dan krijgen we een veel dunner handelsverdrag zonder poltieke pretenties als 'Europese aspiraties'. 

Verder moeten we ondubbelzinnig noemen dat Oekraïne van Nederland te nimmer en te nooit lid mag worden, want daar is nu nogal wat onduidelijkheid over. Nemen we zo dus weg. Tot slot zijn we klaar met storten in Europa, dus artikel 453 over financiële bijstand wordt sterk versoberd en beperkt. Dat is niet prettig voor de aanhangers van het maakbaarheidsideaal maar we moeten de tering naar de nering zetten. 

Dit zijn de wijzingen die wij voorstellen: stem nee, dan breken we de onderhandelingen weer open en kunnen we de punten meenemen die voor Nederland belangrijk zijn. Wil Europa dat niet, dan doen ze het lekker zonder ons. 

 

Hoofdstuk 14 afdeling 2 'Beslechting van geschillen', over de invoering van een 'arbitrageraad' komt in zijn geheel te vervallen. Elke vermeende zwakte van het Oekraïense juridische systeem dient te worden gevolgd door een doeltreffende aanpak van die zwakte, in plaats van de vorming van alternatieve rechtspraak, ook in de lidstaten van de Unie zelf.

Artikel 10 over militaire samenwerking vervalt in zijn geheel

Toevoegen aan preambule: Erkennend dat de EU een politieke samenwerkingsverband gericht op vrede en voorspoed is en geen militaire organisatie.

Artikel 1 Associatie

Lid 3: Associatie en rapprochement zijn geen voorportaal voor lidmaatschap van de Europese Unie.

Toevoegen aan preambule: Partijen erkennen dat economische convergentie binnen de Unie in het verleden niet altijd succesvol is geweest en blijven terughoudend in hun verdere toenadering. 

Artikel 4 mensenrechten en het discriminatieverbod

Oekraïne verbindt zich ertoe om voor 1 januari 2017 de Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms 213 U.N.T.S. 222 van 1995 in haar wetgeving opgenomen te hebben en benoemt daarbij elk aspect van de in artikel 14 van die conventie opgesomde gronden van het discriminatieverbod, zijnde 'sex, race, colour, language, religion, political or other opinion, national or social origin, association with a national minority, property, birth or other status'.

Toevoegen aan preambule: Onderschrijvend dat erkenning van Europese normen en waarden als bestrijding van discriminatie en bevordering van de democratie vooral een zaak van de parlementen van individuele lidstaten is.

Artikel 16 Kinderarbeid, vrouwenhandel en gedwongen prostitutie

Partijen herbevestigen dat elke vorm van gedwongen prostitutie en zeker van minderjarigen een zeer grove schending is van de mensenrechten zoals genoemd in artikel 4. Partijen stellen zich ten doel om indachtig Resolutie 53/111 van 9 December 1998 van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties , ten laatste op 1 januari 2017 geïmplementeerd te hebben.

- Een Oekraïense ratificatie van het in 2004 door het land getekende Protocol 'to Prevent, Suppress and Punish Trafficking in Persons, Especially Women and Children', Supplementing the United Nations Convention Against Transnational Organized Crime, G.A. Res. 25, annex II, U.N. GAOR, 55th Sess., Supp. No. 49, at 60, U.N. Doc. A/55/49.
- Uitbreiding van de opsporings- en vervolgingscapaciteit ter bestrijding van mensenhandel en gerelateerde misdaad als witwassen van Oekraïne met honderd procent, eventueel gefincierd vanuit programma's zoals bedoeld in artikel 453.

Partijen herbevestigen het belang van het reeds in 1989 onderschreven Convention on the Rights of the Child, G.A. res. 44/25, annex, 44 U.N. GAOR Supp. (No. 49) at 167, U.N. Doc. A/44/49 (1989), in bijzonder artikel 33, dat ondertekenaars verplicht om kinderen te vrijwaren van 'economische exploitatie'.

Oekraïne presenteert binnen drie maanden na ondertekening van dit verdrag een strategie ter bestrijding van kinderarbeid, alvorens er sprake kan zijn van het opheffen van importheffingen. Opheffing van importrestricties als genoemd in artikel 29 kan pas ingaan na een succesvolle implementatie van deze strategie

Toevoegen aan preambule: Onderkennend dat kinderarbeid een schending van de mensenrechten is en in Oekraïne verergerd kan worden door en te haastige afschaffing van de importrestricties.

Artikel 29 Afschaffing van invoerrechten

- Afschaffing van invoerrechten op alle voedingsmiddelen dient enkel aan de orde te zijn, indien de consensus over dierenwelzijn en andere relevantie milieuaspecten als bedoeld in artikel 59 van deze overeenkomst, zowel bereikt als praktisch geïmplementeerd is
- Met elk jaar of deel van een jaar dat de in artikel 64 bedoelde doelstellingen niet zijn behaald, wordt het schema ter afbouw van invoerrechten zoals bedoeld in bijlage I-B bij deze overeenkomst, met exact een jaar vertraagd.
- Partijen herbevestigen het belang van het reeds in 1989 onderschreven Convention on the Rights of the Child, G.A. res. 44/25, annex, 44 U.N. GAOR Supp. (No. 49) at 167, U.N. Doc. A/44/49 (1989), in bijzonder artikel 33 

Artikel 453 Financiële bijstand

Oekraïne komt in aanmerking voor financiële bijstand via de relevante EU-mechanismen en -instrumenten voor financiering. De financiële bijstand moet bijdragen aan de verwezenlijking van de doelstellingen van deze overeenkomst en wordt verstrekt overeenkomstig de onderstaande bepalingen en mag onder geen beding een vorm van directe of indirecte begrotingssteun zijn. Partijen herbevestigen de functie van het IMF in het bestrijden van monetaire en macro-economische instabiliteit en nemen er nota van dat dit verdrag geenszins tot doel heeft de EU een complementaire bron van financiering te laten zijn, vergelijkbaar met het IMF.