Angela Merkel, weet u welke oorlogszuchtige dictator uit de twintigste eeuw ook niet van satire hield?

Sultan Erdogan heeft geen gevoel voor humor. Of tante Merkel een Duitse cartoonist wil vervolgen, want iemand voelt zich beledigd. Geen probleem, aldus Angela: Europese normen en waarden zijn het verdedigen kennelijk niet waard. Grappig genoeg is er een historisch precedent, uit de 20e eeuw. 

Van 1848 tot 1944 publiceerde het Berlijnse tijdschrift Kladderadatsch satirische prints, zoals hier van Hermann Göring. Ze durfden het maar wel. De titel drukt het geluid uit wanneer "etwas herunter fällt  und mit Krach in Scherben bricht“. 

In de herfst van 1915 vonden de makers het nodig om de Turken op de hak te nemen. Er kwam een speciaal Turken-nummer met op de cover een man die verdacht veel op de toenmalige Sultan leek, Mehmet V.

Hij zal er waarschijnlijk niet om hebben kunnen lachen, want dit is de man die de Armeense genocide liet uitvoeren. Een eeuw later zou zijn opvolger evenwel ontkennen dat die ooit heeft plaatsgevonden. 

Een onderdeel van die genocide was het stelselmatig uithongeren van de Armeense minderheid. 

Hier vindt een Turks sujet het zelfs grappig om te doen alsof hij een stel uitgehongerde kinderen toch wat te eten geeft. 

De relatie tussen Duitsland en Turkije was destijds totaal omgekeerd aan die van nu: de laatste had de eerste nodig. 

Turkije hoorde tijdens de Eerste Wereldoorlog bij de Centralen (oranje), maar was een achtergebleven, zwakkere broeder.

De Britten dachten dat ze het land snel op de knieën konden dwingen door de Bosporus, en daarmee Istandbul van de buitenwereld af te sluiten. Daartoe moest het schiereiland Gallipoli (geel omrand) ingenomen worden. 

Mede dankzij Duitse steun aan Turkije mislukte die haastig uitgevoerde amfibische operatie, ten koste van bijna 57.000 Britse en geallieerde soldaten. 

Als de missie suucesvol was geweest, zou dat een catastrofe voor Turkije hebben betekend en mogelijk zelfs een snel einde van de oorlog. 

U zult begrijpen dat het Turkse staatshoofd dat geen opportuun moment vond om te klagen over zoiets als vrijheid van meningsuiting, waar satire natuurlijk onder valt. Nu is deze afhankelijke relatie eens een keer omgekeerd en buigt Duitsland wel voor de Turken. Zo veel waarde hecht Merkel dus aan liberale vrijheden. Weten we dat ook weer.