Van € 99.000, voor € 159.000, een zolderkamertje: vastgoedmarkt Amsterdam knettergek

Een zeepbeleconomie, wat was dat ook al weer? Neem deze zolderkamer in Amsterdam, 19 vierkante meters aan de Jan Bernardusstraat 20-4. Niks mis mee, behalve de prijs dan natuurlijk. 

Makelaar Deltam noemt het een 'penthouse' en dat mag natuurlijk, het object zit op de bovenste verdieping. We zouden het ook een berging kunnen noemen. Alleen nadert € 159.000 voor 19 vierkante meter bijna een meterprijs van € 10.000 en dat is toch redelijk belachelijk te noemen. 

Nu bestaat het gevaar dat een koper zich diep in de schulden moet steken om een ruimte te kopen die in bijvoorbeeld een recessie nooit meer dit bedrag op zal kunnen brengen. Ook worden dit soort ruimtes illegaal verhuurd door Airbnb, iets wat de Gemeente Amsterdam gedoogt. Dat is een politieke keuze. Mocht een toekomstige generatie politici de regels wel gaan handhaven, dan krijgt degene die hier € 159.000 voor betaalt natuurlijk nooit meer zijn aankoopbedrag terug. Daarom, laten we eens kijken wat de vorige aankoopprijs was. 

Een luttele € 99.000. Vroeger was dit onderdeel van de lager gelegen woningen, nu wordt het gebruikt als Airbnb-kamer door een creatieveling die zelf allang op Prinsengracht woont. De identiteit verhullen we even. Dat is dus een stijging van 60 procent in vier jaar tijd. 

Het nadeel van dat splitsen van woningen is dat er veel meer schuld op dezelfde bakstenen wordt gevestigd, het zeepbeleffect bij uitstek. Ook gebruikt de belastingdienst deze waarde bij het berekenen van de WOZ, bij huurders is deze van invloed op de huurprijs, zo blijkt uit deze ongerelateerde opgaaf.

In het ergste geval koopt een starter zich hoog in, betaalt hij jarenlang de volle pond aan baksteenbelasting maar krijgt hij het later nooit verkocht. Dan zit hij jarenlang vast aan een schuld, of aan een woning waarin hij onmogelijk een gezin kan starten. De oplossing is dan de woning zo veel mogelijk dagen per jaar op Airbnb zetten en intussen bij moeders de vrouw op de bank crashen. Het kan allemaal, dankzij de lage rente van de ECB. Dat beleid is dus aantoonbaar zeer schadelijk voor Nederland. Een vastgoedbubbel is leuk, totdat deze leegloopt. 

Het prijsopdrijvende effect van Airbnb is vaker te zien. Neem dit 'appartement' met vier kamers, aan de Nassaukade 354. Twee kamers hebben helemaal geen woonfunctie en worden tegen de regels in bewoond of verhuurd. Het zijn drie oude studentenkamers op de tweede en vierde verdieping van een pand, nu te koop voor een luttele € 450.000. Als u dat bedrag heeft afgetikt mag u zelf de gemeente bellen, vragen of er überhaupt wel een woonvergunning op zit. Fingers crossed!

Er zijn maar drie oplossingen. Drugs moet weer illegaal worden voor buitenlanders. Er komen jaarlijks zo'n tien miljoen blowende Zuid-Europeanen naar Amsterdam die verder geen enkele toegevoegde waarde hebben. Omdat Nederland het enige land is waar drugs gebruiken en bier drinken op straat normaal is, kunnen er in theorie oneindig veel buitenlanders naar Amsterdam komen om een weekend compleet de beest uit te hangen. Dit verschijnsel stopt dus niet, totdat iemand iets doet, want er zijn op Easyjet-afstand honderden miljoenen gebruikers van softdrugs te vinden. Duitse en Spaanse adolescenten moeten het in hun eigen land maar regelen dat ze mogen blowen. Een beetje drukte hoort bij een wereldstad, maar een zeepbeleconomie riskeren om drugstoerisme te faciliteren is nu niet iets waar je als stad prat op zou moeten willen gaan. Het levert economisch gezien ook niet zo veel op, behalve dan een zeepbeleconomie natuurlijk. 

Daarnaast moet de hypotheekrente-aftrek eruit. Dat nadeel kan dan gecompenseerd worden via de hoogte van de inkomstenbelasting, zodat niemand erop achteruit hoeft te gaan. Nu is er immers een subsidie op het aangaan van speculatieve schulden op illegale hotels en een straf op meer uren echt werk verrichten. Dat is een verkeerde combninatie van prikkels. Vervolgens klaagt de belastingdienst dat mensen hun Airbnb-inkomsten niet opgeven, maar het subsidiëren van illegale hotels doen ze juist zelf. En Airbnb moet gewoon verdwijnen. Ondernemerschap is prima en als iemand een hotel wil uitbaten, helemaal mooi. Doet uw ding. Maar Airbnb overtreedt doelbewust de regels door woningen veel langer beschikbaar te houden dan is toegestaan. Sommige hotelondernemers houden zich wel aan de regels en andere niet. Daardoor stijgt de mogelijke verhuurwinst voor de koper van elk object. Ook iemand die ergens gewoon wil wonen zonder bij te beunen als hotelier krijgt de hogere marktwaarde ook in de maag gesplitst. Dit kan niet lang goed gaan.

En oh ja, dat ECB-beleid met lage rentes is funest. De hogere prijzen kunnen worden gefinancierd met een tijdelijk lage rente, maar schuld is schuld. Als de rente ooit weer gaat stijgen, dan zakken de prijzen met de verminderde financieringsmogelijkheden. Zodoende bouwen we aan de moeder aller vastgoedcrises. Iedereen doet dan huilie en huilie en vraagt zich af wannéér we hadden moeten ingrijpen. 

Dat is nu.